مدیریت به عنوان یک علم سکولار زمانی در تاریخ تفکر بشری در غرب به وجود آمد که بشر مدرن خدا را کشته بود و خود جانشین خدا برای اداره جهان شده بود. این وضعیت در جمله زهرا گین نیچه که “خدا مرده است” به جدی ترین شکل ممکن نمود یافته بود.ذبه تعبیر زیبای آلفرد نورث وایتهد، پدر منطق ریاضی جهان، جهان بار دیگر تاریک شده بود چون علمای مدیریت از پیغمبران جلو افتاده بودند و روش تحقیق علمی که در هیچ یک از جهش های علمی جهان حضور نداشت، جایگزین عقل ناب بشری شده بود، دیگر دانستن و علم به وسیله انسان های اصیل و شرافتمند، تعیین اعتبار نمیشد، بلکه به وسیله «روش و آمار بی اصالت» اعتبار می یافت و بر انسان های اصیل و شرافتمند تحمیل می شد، روز گاری رقم خورده بود که همبستگی بین دو متغیر، معتبرتر از تشخیص عالمان متبحر می نمود.

همه یافته های مسلم مطالعات علمی روشمند، روی موش ثراندایک، سگ پاولف و کبوتر اسکینر نشان میداد که انسان ها هم می توانند هم طراز این حیوانات باشند و این یافته ها بی هیچ تردیدی به انسان تعمیم داده می شد و نتایج به دست آمده نیز واقعی پنداشته می شد. این است ماحصل علمی که محور آن روش و آمار است، علمی که امروز به یقین می توان آن را افیون روشنفکران دانست که جهان انسانی را تبدیل به جنگل حیوانی کرده است. صحت این روش به عنوان انسان شناسی واقعی مسلم پنداشته می شود هر چند که امکان دارد این کار انسان سازی باشد نه انسان شناسی؛ کاستن انسان مدرن در حد حیوانات نه شناخت انسان فطری.

در این مقطع زمانی بشر تلاش می کرد در دنیای بی خدا، مدیریت جهان را خودش به عهده بگیرد و برای حل مشکلات خود و جهان اجتماعی ساخته خود، به خدا مراجعه نکند. در این بین کنترل انسان های دیگر نیز ضرورت می یافت و باید زمینه شناخت رفتار انسان در سازمان به منظور کنترل فراهم می شد؛ از این رو جوانه های شکل گیری علم مدیریت رفتار سازمانی و به تبع آن مدیریت منابع انسانی به تدریج رشد یافتند.

هدف مدیریت منابع انسانی و مدیریت رفتار سازمانی شناخت، پیش بینی و کنترل رفتار انسان در سازمان است. رفتار سازمانی صرفا به تبیین علل رفتار بسنده نمی کند بلکه تجویزاتی نیز ارائه می دهد و در مواردی به رفتار جهت داده می شود تا رفتار دلخواه حاصل شود، پس هدف رفتار صرفا شناخت نیست. نظریه ها و مفاهیم رفتار سازمانی و مدیریت منابع انسانی در صدد تبیین رفتار انسان در سازمان هستند. اما شکوه و عظمت انسان به حدی است که قویترین نظریه های علوم انسانی از تبیین آن ناتوان اند؛ بنابراین هیچ کدام از نظریه های رفتار سازمانی و منابع انسانی، قدرت تبیین تمام پیچیدگی های انسان را ندارند و در همه شرایط صادق نیستند.

آرین قلی پور
منبع: استاندارد ۳۴۰۰۰ در عمل- آرین قلی پور- انتشارات مهربان نشر-چاپ ۱۳۹۷
 

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *